Tương Ưng Bộ · SN 17.13
Kinh Đồng Tiền Vàng
Suvaṇṇanikkhasutta — bài thứ mười ba
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Từ bài thứ mười ba, danh sách bắt đầu tăng dần, và đó là toàn bộ ý đồ của phẩm này.
Vị tôn giả này sẽ không vì một đồng tiền vàng mà cố ý nói dối.
Đồng tiền vàng — thứ nhỏ nhất trong danh sách. Rồi một trăm đồng, rồi một đồng vàng Siṅgī, rồi một trăm đồng Siṅgī, rồi cả quả đất đầy vàng, rồi một chút vật chất, rồi mạng sống, và cuối cùng là một người đẹp của xứ.
Danh sách ấy có một trật tự nội tại đáng chú ý. Nó không đi từ rẻ đến đắt theo giá thị trường. Nó đi từ thứ người ta muốn có, sang thứ người ta cần để sống, rồi sang thứ người ta không thể không muốn.
Và câu trả lời cho mỗi mức đều giống nhau: vị ấy sẽ nói dối. Bài học không phải là giá cả tăng dần, mà là cái ngưỡng ấy thấp hơn người ta tưởng rất nhiều.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Lợi Đắc (Lābhasakkārasaṃyutta), tương ưng thứ 17.
Phẩm Thứ Hai (Dutiyavagga) — phẩm thứ hai của Tương Ưng Lợi Đắc.
Kinh Đồng Tiền Vàng (Suvaṇṇanikkhasutta) — bài thứ mười ba.
"Tại Sāvatthī.
Này các tỳ-kheo, ở đây Ta biết rõ tâm của một người nào đó bằng tâm của mình:
Vị tôn giả này sẽ không vì một đồng tiền vàng mà cố ý nói dối.
Rồi này các tỳ-kheo, sau đó Ta thấy vị ấy, bị lợi đắc, cung kính và danh vọng chinh phục, tâm bị tiêu hao, cố ý nói dối.
Như vậy đó, này các tỳ-kheo, lợi đắc, cung kính và danh vọng thật là dữ dằn, cay đắng, thô bạo, là chướng ngại cho sự chứng đạt nơi an ổn khỏi ách tối thượng.
Vì thế, này các tỳ-kheo, các ông hãy học như vầy: Chúng ta sẽ từ bỏ lợi đắc, cung kính và danh vọng đã sinh khởi; và lợi đắc, cung kính và danh vọng đã sinh khởi sẽ không chinh phục tâm chúng ta và an trú. Này các tỳ-kheo, các ông hãy học như vậy."
Bài thứ mười ba.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.