Tương Ưng Bộ · SN 34.28
Kinh Lấy Xuất Định Làm Nền — Sự Thuần Thục
Vuṭṭhānamūlakakallitasutta — bài thứ hai mươi tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Nhóm này lấy xuất định làm nền. Ra được rồi, vẫn còn năm việc phải làm cho tâm thành thạo.
Này các tỳ-kheo, trong số ấy, người hành thiền nào, trong định, khéo về xuất định và cũng khéo về sự thuần thục — người ấy đứng đầu, tối thắng, giải thoát, cao thượng, thù thắng nhất trong bốn hạng người hành thiền.
Hai thứ được đem ra so ở đây là xuất định (vuṭṭhāna) — xuất định — khả năng ra khỏi tầng thiền đúng lúc — và sự thuần thục (kallita) — sự thuần thục — khả năng làm cho tâm dẻo dai, dùng được.
Càng về cuối ma trận, hai thứ được so càng ít liên quan đến kỹ thuật thiền và càng liên quan đến cách sống: cẩn trọng, liên tục, thích hợp.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Thiền (Jhānasaṃyutta), tương ưng thứ 34.
Phẩm Thiền (Jhānavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Thiền.
Kinh Lấy Xuất Định Làm Nền — Sự Thuần Thục (Vuṭṭhānamūlakakallitasutta) — bài thứ hai mươi tám.
"Tại Sāvatthī.
Này các tỳ-kheo, có bốn hạng người hành thiền.
Bốn hạng ấy là gì?
Này các tỳ-kheo, ở đây, một số người hành thiền, trong định, khéo về xuất định nhưng không khéo về sự thuần thục.
Này các tỳ-kheo, ở đây, lại một số người hành thiền, trong định, khéo về sự thuần thục nhưng không khéo về xuất định.
Này các tỳ-kheo, ở đây, lại một số người hành thiền, trong định, không khéo về xuất định và cũng không khéo về sự thuần thục.
Này các tỳ-kheo, ở đây, lại một số người hành thiền, trong định, khéo về xuất định và cũng khéo về sự thuần thục.
Này các tỳ-kheo, trong số ấy, người hành thiền nào, trong định, khéo về xuất định và cũng khéo về sự thuần thục — người ấy đứng đầu, tối thắng, giải thoát, cao thượng, thù thắng nhất trong bốn hạng người hành thiền.
Này các tỳ-kheo, ví như từ con bò có sữa, từ sữa có sữa chua, từ sữa chua có bơ tươi, từ bơ tươi có bơ lỏng, từ bơ lỏng có tinh chất bơ — trong số ấy, tinh chất bơ được gọi là tối thắng;
Cũng vậy, này các tỳ-kheo, người hành thiền nào, trong định, khéo về xuất định và cũng khéo về sự thuần thục — người ấy đứng đầu, tối thắng, giải thoát, cao thượng, thù thắng nhất trong bốn hạng người hành thiền."
Bài thứ hai mươi tám.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.