Tương Ưng Bộ · SN 12.155
Kinh Nhiệt Tâm về Sáu Xứ
Ātāpīsutta — bài thứ tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Nhiệt Tâm về Sáu Xứ là bài thứ một trăm năm mươi lăm của Tương Ưng Nhân Duyên, và là bài thứ tám trong nhóm mười một bài lấy nhiệt tâm làm pháp.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết sáu xứ, không thấy sáu xứ như thật, để có sự hiểu biết như thật về sáu xứ, thì cần phải nhiệt tâm."
Sáu xứ là sáu cửa: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý. Chữ āyatana nghĩa gốc là chỗ kéo dài ra, chỗ sinh ra — không phải "cơ quan". Đây là chiếc đầu tiên trong chuỗi mà một người có thể chỉ tay vào, và cũng là chiếc nhắc rằng không có cửa thứ bảy.
Đây là pháp duy nhất trong nhóm mà tên gọi là một nhiệt độ.
Có một sự lạnh lùng trong cách bài kinh này được viết: cùng một khuôn, thay một chữ, không giải thích. Nhưng sự lạnh lùng ấy là một cách tôn trọng người đọc.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Nhân Duyên (Nidānasaṃyutta), tương ưng thứ 12.
Phẩm Antarapeyyāla (Antarapeyyāla) — phẩm thứ chín của Tương Ưng Nhân Duyên.
Kinh Nhiệt Tâm về Sáu Xứ (Ātāpīsutta) — bài thứ tám.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết sáu xứ, không thấy sáu xứ như thật, không biết sự sinh khởi của sáu xứ, không thấy sự sinh khởi của sáu xứ như thật, không biết sự chấm dứt của sáu xứ, không thấy sự chấm dứt của sáu xứ như thật, không biết con đường dẫn đến sự chấm dứt của sáu xứ, không thấy con đường ấy như thật, để có sự hiểu biết như thật về sáu xứ,
thì cần phải có nhiệt tâm."
Bài thứ 155.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.