Tương Ưng Bộ · SN 12.157
Kinh Nhiệt Tâm về Thức
Ātāpīsutta — bài thứ mười
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Nhiệt Tâm về Thức là bài thứ một trăm năm mươi bảy của Tương Ưng Nhân Duyên, và là bài thứ mười trong nhóm mười một bài lấy nhiệt tâm làm pháp.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết thức, không thấy thức như thật, để có sự hiểu biết như thật về thức, thì cần phải nhiệt tâm."
Thức là từng lần nhận ra, rời rạc, theo từng cửa — không phải một dòng chảy liên tục. Và đây là chỗ chuỗi quay vòng: thức là điều kiện cho danh sắc, danh sắc là điều kiện cho thức. Một vòng tròn thì không có chỗ bắt đầu, và cũng không có chỗ để tự nhìn.
Ātappa là sức nóng: cùng gốc với ātapa, ánh nắng thiêu. Chữ này mô tả tác dụng, không mô tả cảm xúc.
Trong mười một bài của nhóm, bài này chỉ khác những bài kia đúng một chữ. Đó là cách rẻ nhất để nói rằng: pháp này áp được cho mọi chỗ, không trừ chỗ nào.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Nhân Duyên (Nidānasaṃyutta), tương ưng thứ 12.
Phẩm Antarapeyyāla (Antarapeyyāla) — phẩm thứ chín của Tương Ưng Nhân Duyên.
Kinh Nhiệt Tâm về Thức (Ātāpīsutta) — bài thứ mười.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết thức, không thấy thức như thật, không biết sự sinh khởi của thức, không thấy sự sinh khởi của thức như thật, không biết sự chấm dứt của thức, không thấy sự chấm dứt của thức như thật, không biết con đường dẫn đến sự chấm dứt của thức, không thấy con đường ấy như thật, để có sự hiểu biết như thật về thức,
thì cần phải có nhiệt tâm."
Bài thứ 157.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.