Tương Ưng Bộ · SN 50.55
Kinh Sông Hằng Nghiêng Về Phía Đông (Lần Nữa)
Paṭhamapācīnaninnasutta — bài thứ năm mươi lăm
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài này mở đầu nửa sau của Tương Ưng Lực — mười hai bài lặp lại đúng phẩm Gaṅgā, nhưng câu tu tập đổi sang một cách nói khác: dẫn đến đoạn trừ tham, sân, si.
Này các tỳ-kheo, ví như sông Hằng nghiêng về phía đông, xuôi về phía đông, chảy về phía đông.
Cách tu tập được mô tả bằng bốn chữ: nương vào ly, nương vào ly tham, nương vào diệt, hướng đến buông bỏ. Cả bốn đều là chữ nương vào — nghĩa là không có lực nào tự đứng một mình.
Bài này lặp lại một bài ở nửa đầu của tương ưng. Khác biệt duy nhất nằm ở câu tu tập: thay vì nương vào ly, nương vào ly tham, nương vào diệt, hướng đến buông bỏ, kinh dùng dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si. Cùng năm lực, nhưng nhìn từ phía kết quả.
Bài này mở bằng sông Hằng — con sông lớn nhất trong các con sông của vùng ấy.
Kinh không giải thích hình ảnh ấy. Nó để hình ảnh tự làm việc của mình.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Lực (Balasaṃyutta), tương ưng thứ 50.
Phẩm Thứ Sáu (Punagaṅgāpeyyālavagga) — phẩm thứ sáu của Tương Ưng Lực.
Kinh Sông Hằng Nghiêng Về Phía Đông (Lần Nữa) (Paṭhamapācīnaninnasutta) — bài thứ năm mươi lăm.
"Tại Sāvatthī.
Này các tỳ-kheo, ví như sông Hằng nghiêng về phía đông, xuôi về phía đông, chảy về phía đông;
cũng vậy, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập năm lực, thực hành nhiều năm lực thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn.
Và này các tỳ-kheo, thế nào là vị tỳ-kheo tu tập năm lực, thực hành nhiều năm lực thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập tín lực — dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si,
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập tấn lực — dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si,
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập niệm lực — dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si,
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập định lực — dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si,
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập tuệ lực — dẫn đến đoạn trừ tham, dẫn đến đoạn trừ sân, dẫn đến đoạn trừ si.
Như vậy, này các tỳ-kheo, là vị tỳ-kheo tu tập năm lực, thực hành nhiều năm lực thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn."
Bài thứ năm mươi lăm.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.