Tương Ưng Bộ · SN 43.006
Kinh Bốn Chánh Cần
Sammappadhānasutta — bài thứ sáu
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Sammappadhānasutta — Kinh Bốn Chánh Cần
Bốn chánh cần là bốn việc làm với hai cặp đối lập: pháp ác chưa sinh thì chặn lại, đã sinh thì trừ đi; pháp thiện chưa sinh thì làm cho sinh, đã sinh thì giữ cho lớn.
Điều đáng chú ý là cả bốn đều được gọi là cần — pradhāna, sự cố gắng, sự tinh tấn. Không có việc nào trong bốn việc ấy là việc ngồi yên chờ.
Bốn chánh cần — này các tỳ-kheo, đây gọi là con đường đi đến vô vi.
Và đây là chỗ dễ hiểu sai nhất trong cả Tương Ưng: nếu vô vi là cái không do làm mà thành, thì tại sao đường đến đó lại là cố gắng?
Câu trả lời nằm ở chỗ phân biệt hai thứ. Cái được làm ra thì vô thường; nhưng sự cố gắng ở đây không nhằm làm ra vô vi, mà nhằm dọn những gì đang che nó. Người ta không xây bầu trời, người ta chỉ mở cửa sổ.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Vô Vi (Asaṅkhatasaṃyutta), tương ưng thứ 43.
Phẩm thứ nhất (Paṭhamavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Vô Vi.
Kinh Bốn Chánh Cần (Sammappadhānasutta) — bài thứ sáu.
"Này các tỳ-kheo, con đường đi đến vô vi là gì?
Bốn chánh cần — này các tỳ-kheo, đây gọi là con đường đi đến vô vi. Này các tỳ-kheo, như vậy ta đã giảng cho các ông vô vi, đã giảng con đường đi đến vô vi. Những gì một bậc đạo sư muốn làm cho các đệ tử — vì lòng thương tưởng, vì lòng bi mẫn, vì sự an lạc của họ — thì ta đã làm cho các ông. Này các tỳ-kheo, đây là những gốc cây, đây là những chỗ trống vắng. Hãy ngồi thiền, này các tỳ-kheo, chớ buông lung, chớ để về sau phải hối hận. Đây là lời dạy của ta cho các ông."
Bài thứ sáu.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.