Tương Ưng Bộ · SN 47.92
Kinh Các Nỗi Bức Bối
Nīghasutta — bài thứ chín mươi hai
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Các Nỗi Bức Bối (Nīghasutta) — chữ nīgha là cái chèn ép, cái làm cho chật.
Ba nỗi bức bối: vì tham, vì sân, vì si.
Đây là bài thứ ba trong nhóm ba bài cùng nói về ba gốc bất thiện. Nhưng hình ảnh ở đây gần với đời sống thường ngày nhất: người ta không gọi tham là "tham" khi đang tham — họ gọi là bức bối, là thấy trong ngực có cái gì chật.
Và kinh nói: cách hết chật không phải là đẩy ra, mà là nhìn cho rõ cái đang chèn.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.
Phẩm Các Sự Tìm Cầu (Esanāvagga) — phẩm thứ chín của Tương Ưng Niệm Xứ, gồm mười bài ngắn, mỗi bài nêu một nhóm pháp.
Kinh Các Nỗi Bức Bối (Nīghasutta) — bài thứ chín mươi hai.
"Này các tỳ-kheo, có ba nỗi bức bối.
Ba ấy là gì?
Bức bối vì tham, bức bối vì sân, bức bối vì si —
này các tỳ-kheo, đó là ba nỗi bức bối.
Này các tỳ-kheo, để thắng tri, để liễu tri, để làm cho tận cùng, để đoạn tận ba nỗi bức bối ấy, thì phải tu bốn chỗ quán niệm.
Bốn ấy là gì?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo trú quán thân nơi thân — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán thọ nơi các thọ — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán tâm nơi tâm — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán pháp nơi các pháp — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Này các tỳ-kheo, để thắng tri, để liễu tri, để làm cho tận cùng, để đoạn tận ba nỗi bức bối ấy, thì phải tu bốn chỗ quán niệm này."
Kinh Các Nỗi Bức Bối, bài thứ chín mươi hai, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.