Tương Ưng Bộ · SN 47.38
Kinh Liễu Tri
Pariññātasutta — bài thứ ba mươi tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Liễu Tri (Pariññātasutta) là bài anh em với Kinh Tham Ái, đổi đúng một chữ.
Kinh Tham Ái: quán niệm → tham ái được bỏ → bất tử được chứng. Kinh Liễu Tri: quán niệm → đối tượng được liễu tri → bất tử được chứng.
Chữ pariññāta nghĩa là "được biết trọn vẹn, được hiểu đến cùng" — không phải biết về nó, mà là biết hết nó, đến chỗ không còn gì để biết thêm.
Với vị ấy đang trú quán thân nơi thân như vậy, thân được liễu tri. Nhờ thân được liễu tri, bất tử được chứng ngộ.
Đọc hai bài 47.37 và 47.38 cạnh nhau, ta thấy hai cách nói của cùng một việc: bỏ cái thích (37) và biết trọn đối tượng (38). Trong kinh, hai việc ấy không tách rời — và cả hai đều dẫn tới cùng một chỗ.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.
Phẩm Chưa Từng Được Nghe (Ananussutavagga) — phẩm thứ tư của Tương Ưng Niệm Xứ.
Kinh Liễu Tri (Pariññātasutta) — bài thứ ba mươi tám.
"Này các tỳ-kheo, có bốn chỗ quán niệm.
Bốn ấy là gì?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo trú quán thân nơi thân — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Với vị ấy đang trú quán thân nơi thân như vậy, thân được liễu tri.
Nhờ thân được liễu tri, bất tử được chứng ngộ.
Vị ấy trú quán thọ nơi các thọ — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Với vị ấy đang trú quán thọ nơi các thọ như vậy, các thọ được liễu tri.
Nhờ các thọ được liễu tri, bất tử được chứng ngộ.
Vị ấy trú quán tâm nơi tâm — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Với vị ấy đang trú quán tâm nơi tâm như vậy, tâm được liễu tri.
Nhờ tâm được liễu tri, bất tử được chứng ngộ.
Vị ấy trú quán pháp nơi các pháp — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Với vị ấy đang trú quán pháp nơi các pháp như vậy, các pháp được liễu tri.
Nhờ các pháp được liễu tri, bất tử được chứng ngộ."
Kinh Liễu Tri, bài thứ ba mươi tám, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.