Tương Ưng Bộ · SN 51.38
Kinh Năm Dòng Sông Lớn Nghiêng Về Phía Đông
Chaṭṭhapācīnaninnasutta — bài thứ ba mươi tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài này thuộc phẩm Gaṅgā — mười hai bài mở đầu phần peyyāla, nơi mọi thứ được rút lại thành những hình ảnh về dòng nước chảy về một phía.
Này các tỳ-kheo, ví như năm dòng sông lớn nghiêng về phía đông, xuôi về phía đông, chảy về phía đông.
Đây là tương ưng mà Đức Thế Tôn kể lại chuyện Ngài tự hỏi mình trước khi giác ngộ: đâu là con đường. Câu hỏi ấy không có gì cao siêu, và đó chính là chỗ đáng chú ý.
Bài này không nêu tên một con sông, mà gộp cả năm dòng sông lớn lại thành một hình ảnh.
Bài này khép lại bằng đúng câu mà mọi bài trước đã nói. Không có gì mới, và đó là chủ ý.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Thần Túc (Iddhipādasaṃyutta), tương ưng thứ 51.
Phẩm Thứ Tư (Gaṅgāpeyyālavagga) — phẩm thứ tư của Tương Ưng Thần Túc.
Kinh Năm Dòng Sông Lớn Nghiêng Về Phía Đông (Chaṭṭhapācīnaninnasutta) — bài thứ ba mươi tám.
"Tại Sāvatthī.
Này các tỳ-kheo, ví như năm dòng sông lớn nghiêng về phía đông, xuôi về phía đông, chảy về phía đông;
cũng vậy, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập bốn thần túc, thực hành nhiều bốn thần túc thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn.
Và này các tỳ-kheo, thế nào là vị tỳ-kheo tu tập bốn thần túc, thực hành nhiều bốn thần túc thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo tu tập thần túc có định nhờ ước muốn, cùng với các hành tinh cần,
vị ấy tu tập thần túc có định nhờ tinh tấn, cùng với các hành tinh cần,
vị ấy tu tập thần túc có định nhờ tâm, cùng với các hành tinh cần,
vị ấy tu tập thần túc có định nhờ quán sát, cùng với các hành tinh cần.
Như vậy, này các tỳ-kheo, là vị tỳ-kheo tu tập bốn thần túc, thực hành nhiều bốn thần túc thì hướng đến niết-bàn, xuôi về niết-bàn, chảy về niết-bàn."
Bài thứ ba mươi tám.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.