buppou

Tương Ưng Bộ · SN 47.20

Kinh Người Đẹp Nhất Xứ

Janapadakalyāṇīsutta — bài thứ hai mươi

3 phút đọc · đối chiếu Pali trên SuttaCentral

Giới thiệu bài kinh

Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.

Kinh Người Đẹp Nhất Xứ (Janapadakalyāṇīsutta) là bài đóng phẩm Nālandā, và có lẽ là ví dụ hay nhất trong Kinh tạng về chánh niệm về thân.

Đức Thế Tôn dựng một cảnh:

Cả một tỉnh tụ lại để xem người đẹp nhất xứ — cô ấy múa, cô ấy hát, và dân chúng kéo đến đông hơn nữa. Rồi có một người đàn ông đi vào cảnh ấy, người ấy muốn sống, không muốn chết, muốn vui, ghét khổ. Người ta bảo anh ta:

Này anh, anh phải bưng bát dầu đầy tràn này đi qua giữa đám đông và giữa cô gái ấy. Và sau lưng anh có một người cầm gươm giơ cao, đi sát ngay sau. Chỗ nào anh làm rớt dù chỉ một giọt, chỗ đó đầu anh rơi xuống.

Rồi Đức Thế Tôn hỏi: này các tỳ-kheo, người ấy có thể không để tâm đến bát dầu mà buông lung ra ngoài không?

Câu trả lời: không, bạch Thế Tôn.

Và đây là chỗ chốt của bài:

Bát dầu đầy tràn — ấy là tên gọi của chánh niệm về thân.

Vậy nên hãy học như vầy: "Chánh niệm về thân của chúng ta sẽ được tu, được làm cho sung mãn, được làm thành cỗ xe, được làm thành nền tảng, được dựng vững, được củng cố, được khéo khởi lên."

Trong bài không có một lời khuyên nào về cô gái, về đám đông, về người cầm gươm. Chỉ có bát dầu. Đó là toàn bộ bài học: giữa ồn ào nhất, thứ duy nhất phải giữ là thân này, và tỉnh giác về nó.

Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.

Phẩm Nālandā (Nālandavagga) — phẩm thứ hai của Tương Ưng Niệm Xứ.

Kinh Người Đẹp Nhất Xứ (Janapadakalyāṇīsutta) — bài thứ hai mươi.


Tôi nghe như vầy —

một thuở nọ, Đức Thế Tôn trú ở xứ Sumbha, tại Sedaka, một thị trấn của người Sumbha.

Ở đó, Đức Thế Tôn gọi các tỳ-kheo:

"Này các tỳ-kheo."

"Bạch Thế Tôn" — các tỳ-kheo ấy vâng lời Đức Thế Tôn.

Đức Thế Tôn nói như vầy:

"Này các tỳ-kheo, giả sử đám đông lớn tụ lại, nói rằng "người đẹp nhất xứ, người đẹp nhất xứ".

Người đẹp nhất xứ ấy khéo múa, khéo hát.

Và người ta nói "người đẹp nhất xứ đang múa, đang hát" — thì này các tỳ-kheo, đám đông còn tụ lại đông hơn nữa.

Rồi có một người đàn ông đi đến — người ấy muốn sống, không muốn chết, muốn vui, ghét khổ.

Người ta nói với anh ta như vầy:

"Này anh, anh phải bưng bát dầu đầy tràn này, đi giữa đám đông lớn và giữa người đẹp nhất xứ.

Và có một người cầm gươm giơ cao, đi sát ngay sau lưng anh.

Chỗ nào anh làm rớt dù chỉ một chút, chỗ đó đầu anh sẽ rơi xuống."

Này các tỳ-kheo, các ông nghĩ thế nào:

người đàn ông ấy có thể không để tâm đến bát dầu mà buông lung ra ngoài không?"

"Bạch Thế Tôn, không thể."

"Này các tỳ-kheo, ví dụ ấy là Ta làm ra để nói rõ ý nghĩa.

Và ý nghĩa ở đây là thế này:

này các tỳ-kheo, bát dầu đầy tràn — ấy là tên gọi của chánh niệm về thân.

Vậy nên, này các tỳ-kheo, hãy học như vầy:

"Chánh niệm về thân của chúng ta sẽ được tu, được làm cho sung mãn, được làm thành cỗ xe, được làm thành nền tảng, được dựng vững, được củng cố, được khéo khởi lên."

Này các tỳ-kheo, hãy học đúng như vậy."

Kinh Người Đẹp Nhất Xứ, bài thứ hai mươi, đến đây là hết.

Phẩm Nālandā, phẩm thứ hai, đến đây là hết.


Kệ tóm tắt phẩm (uddāna) — bốn câu ghi tên mười bài.

Đại nhân, Nālandā,

Cunda và Ukkacela;

Bāhiya, Uttiya, Bậc Thánh,

Brahmā, Sedaka, Janapada.

Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.

Về phương pháp dịch →