Tương Ưng Bộ · SN 23.18
Kinh Pháp Vô Ngã
Anattadhammasutta — bài thứ mười tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài này hỏi một chữ: pháp vô ngã (anattadhammā).
Bạch Đức Thế Tôn, pháp vô ngã là gì?
Câu trả lời luôn cùng một khuôn: sắc là pháp vô ngã, thọ là pháp vô ngã, tưởng là pháp vô ngã, hành là pháp vô ngã, thức là pháp vô ngã. Rồi công thức quen thuộc — nhàm chán, ly tham, giải thoát, tuệ khởi lên: đã giải thoát.
Nghĩa của chữ ấy: thứ có bản chất là không có chủ.
Pháp vô ngã nhấn vào bản chất: năm uẩn không phải của ai, không do ai sai khiến.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Rādha (Rādhasaṃyutta), tương ưng thứ 23.
Phẩm Ma (Hai) (Dutiyamāravagga) — phẩm thứ hai của Tương Ưng Rādha.
Kinh Pháp Vô Ngã (Anattadhammasutta) — bài thứ mười tám.
"Tại Sāvatthī.
Ngồi một bên, Tôn giả Rādha bạch Đức Thế Tôn:
Bạch Đức Thế Tôn, người ta nói pháp vô ngã, pháp vô ngã.
Bạch Đức Thế Tôn, pháp vô ngã là gì?
Này Rādha, sắc là pháp vô ngã, thọ là pháp vô ngã, tưởng là pháp vô ngã, hành là pháp vô ngã, thức là pháp vô ngã.
Thấy như vậy, này Rādha, bậc thánh đệ tử đã nghe nhiều nhàm chán nơi sắc, nhàm chán nơi thọ, nhàm chán nơi tưởng, nhàm chán nơi hành, nhàm chán nơi thức. Nhàm chán nên ly tham; ly tham nên giải thoát. Trong sự giải thoát, tuệ khởi lên: đã giải thoát.
Vị ấy biết: sinh đã tận, phạm hạnh đã sống xong, điều cần làm đã làm, không còn trở lại đời này nữa."
Bài thứ tám.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.