Tương Ưng Bộ · SN 17.17
Kinh Quả Đất Đầy Vàng
Pathavīsutta — bài thứ mười bảy
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ mười bảy mở ra một chiều khác hẳn: không phải đồ vật, mà là đất.
Vị tôn giả này sẽ không vì một quả đất đầy vàng mà cố ý nói dối.
Một quả đất đầy vàng là hình ảnh của cái không thể dùng hết. Nó không còn là một món quà; nó là một điều kiện sống hoàn toàn khác.
Và đây là chỗ chuỗi so sánh bắt đầu vượt khỏi cái người ta có thể hình dung khi nghe câu chuyện về một chiếc bát. Từ bài này trở đi, những gì được đem ra thử không còn là đồ vật trong nhà.
Có một điều đáng để ý: kinh vẫn không nói ai đã đưa quả đất ấy cho ai. Nó chỉ nói rằng có thể có một người, và có thể người ấy vì thế mà nói dối.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Lợi Đắc (Lābhasakkārasaṃyutta), tương ưng thứ 17.
Phẩm Thứ Hai (Dutiyavagga) — phẩm thứ hai của Tương Ưng Lợi Đắc.
Kinh Quả Đất Đầy Vàng (Pathavīsutta) — bài thứ mười bảy.
"Tại Sāvatthī.
Này các tỳ-kheo, ở đây Ta biết rõ tâm của một người nào đó bằng tâm của mình:
Vị tôn giả này sẽ không vì một quả đất đầy vàng mà cố ý nói dối.
Rồi này các tỳ-kheo, sau đó Ta thấy vị ấy, bị lợi đắc, cung kính và danh vọng chinh phục, tâm bị tiêu hao, cố ý nói dối.
Như vậy đó, này các tỳ-kheo, lợi đắc, cung kính và danh vọng thật là dữ dằn, cay đắng, thô bạo, là chướng ngại cho sự chứng đạt nơi an ổn khỏi ách tối thượng.
Vì thế, này các tỳ-kheo, các ông hãy học như vầy: Chúng ta sẽ từ bỏ lợi đắc, cung kính và danh vọng đã sinh khởi; và lợi đắc, cung kính và danh vọng đã sinh khởi sẽ không chinh phục tâm chúng ta và an trú. Này các tỳ-kheo, các ông hãy học như vậy."
Bài thứ mười bảy.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.