Tương Ưng Bộ · SN 22.148
Kinh Quán Khổ
Dukkhānupassīsutta — bài thứ mười ba
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Quán Khổ (Dukkhānupassīsutta) đổi một chữ: quán vô thường → quán khổ.
Này các tỳ-kheo, đối với người con trai của gia đình xuất gia vì lòng tin, đây là điều thuận theo pháp: người ấy nên sống quán khổ trong sắc, thọ, tưởng, các hành, thức.
Ba bài này đặt cạnh nhau tạo thành một chuỗi tăng dần: quán vô thường → quán khổ → quán vô ngã. Đó cũng là thứ tự ba cửa mà kinh hay dùng, và cũng là thứ tự khó dần.
Nhưng điều đáng chú ý là câu mở đầu của cả ba bài hoàn toàn giống nhau: "đối với người con trai của gia đình xuất gia vì lòng tin..." — nghĩa là cả ba đều được trình bày như điều thuận theo pháp cho người mới, không phải giáo lý cao siêu cho bậc đã chứng.
Bài này nói với người vừa bắt đầu: hãy tập nhìn cái khổ ngay trong cái mình đang là — không phải để buồn, mà để thôi nắm.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Uẩn (Khandhasaṃyutta), tương ưng thứ 22.
Phẩm Than Hồng (Kukkuḷavagga) — phẩm thứ mười bốn của Tương Ưng Uẩn.
Kinh Quán Khổ (Dukkhānupassīsutta) — bài thứ mười ba.
Một thuở nọ, Đức Thế Tôn trú tại Sāvatthī.
"Này các tỳ-kheo, đối với người con trai của gia đình xuất gia vì lòng tin, đây là điều thuận theo pháp:
người ấy nên sống quán khổ trong sắc.
Nên sống quán khổ trong thọ.
Nên sống quán khổ trong tưởng.
Nên sống quán khổ trong các hành.
Nên sống quán khổ trong thức.
Sống quán khổ trong năm uẩn ấy, vị ấy hiểu rõ sắc, thọ, tưởng, các hành và thức; hiểu rõ nên được giải thoát khỏi sinh, già, chết, sầu, bi, khổ, ưu và não. Ta nói rằng vị ấy được giải thoát khỏi khổ."
Kinh Quán Khổ, bài thứ mười ba, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.