Tương Ưng Bộ · SN 12.201
Kinh Tỉnh Giác về Thức
Sampajaññasutta — bài thứ mười
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Tỉnh Giác về Thức là bài thứ hai trăm lẻ một của Tương Ưng Nhân Duyên, và là bài thứ mười trong nhóm mười một bài lấy tỉnh giác làm pháp.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết thức, không thấy thức như thật, để có sự hiểu biết như thật về thức, thì cần phải tỉnh giác."
Thức là từng lần nhận ra, rời rạc, theo từng cửa — không phải một dòng chảy liên tục. Và đây là chỗ chuỗi quay vòng: thức là điều kiện cho danh sắc, danh sắc là điều kiện cho thức. Một vòng tròn thì không có chỗ bắt đầu, và cũng không có chỗ để tự nhìn.
Sampajañña là biết rõ trong khi đang làm. Niệm giữ cái đang có mặt lại; tỉnh giác biết rõ nó là gì.
Không có ví dụ nào trong bài. Nhưng chính sự trống ấy là chỗ để người đọc tự đặt ví dụ của mình vào.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Nhân Duyên (Nidānasaṃyutta), tương ưng thứ 12.
Phẩm Antarapeyyāla (Antarapeyyāla) — phẩm thứ chín của Tương Ưng Nhân Duyên.
Kinh Tỉnh Giác về Thức (Sampajaññasutta) — bài thứ mười.
"Này các tỳ-kheo, với một người không biết thức, không thấy thức như thật, không biết sự sinh khởi của thức, không thấy sự sinh khởi của thức như thật, không biết sự chấm dứt của thức, không thấy sự chấm dứt của thức như thật, không biết con đường dẫn đến sự chấm dứt của thức, không thấy con đường ấy như thật, để có sự hiểu biết như thật về thức,
thì cần phải tỉnh giác."
Bài thứ 201.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.