Tương Ưng Bộ · SN 22.39
Kinh Tùy Pháp
Anudhammasutta — bài thứ bảy
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Tùy Pháp (Anudhammasutta) là bài mở một cụm bốn bài gần giống nhau, và cái tên của cụm là chỗ đáng để ý: dhammānudhamma.
Này các tỳ-kheo, với vị tỳ-kheo đang thực hành pháp tùy pháp, đây là pháp tùy pháp: vị ấy nên sống đầy nhàm chán đối với sắc, thọ, tưởng, các hành, thức.
"Tùy pháp" nghĩa là pháp đi theo pháp — sống đúng với cái mình đã hiểu, không lệch. Bài này nói cái "tùy pháp" đầu tiên ấy là gì: nibbidābahula, sống mà sự nhàm chán chiếm phần lớn.
Chữ "nhàm chán" nghe tiêu cực trong tiếng Việt, nhưng nibbidā ở đây không phải chán đời. Nó là sự nhạt đi của cái từng hấp dẫn — như khi ta lớn lên và một trò chơi trẻ con tự nhiên không còn hấp dẫn nữa, không cần ai cấm. Đó là dấu hiệu của thấy, chứ không phải của chán.
Và câu kết nối tiếp như mọi bài khác: nhàm chán → hiểu rõ trọn vẹn → giải thoát khỏi năm uẩn → giải thoát khỏi khổ.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Uẩn (Khandhasaṃyutta), tương ưng thứ 22.
Phẩm Không phải của Các Ông (Natumhākavagga) — phẩm thứ bốn của Tương Ưng Uẩn.
Kinh Tùy Pháp (Anudhammasutta) — bài thứ bảy.
Một thuở nọ, Đức Thế Tôn trú tại Sāvatthī.
"Này các tỳ-kheo, với vị tỳ-kheo đang thực hành pháp tùy pháp, đây là pháp tùy pháp:
vị ấy nên sống đầy nhàm chán đối với sắc, sống đầy nhàm chán đối với thọ, sống đầy nhàm chán đối với tưởng, sống đầy nhàm chán đối với các hành, sống đầy nhàm chán đối với thức.
Sống đầy nhàm chán đối với sắc, thọ, tưởng, các hành, thức, vị ấy hiểu rõ trọn vẹn sắc, thọ, tưởng, các hành, thức.
Hiểu rõ trọn vẹn chúng, vị ấy được giải thoát khỏi sắc, khỏi thọ, khỏi tưởng, khỏi các hành, khỏi thức;
được giải thoát khỏi sinh, già, chết, lo, bi, khổ, ưu, não; ta nói rằng vị ấy được giải thoát khỏi khổ."
Kinh Tùy Pháp, bài thứ bảy, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.