Tương Ưng Bộ · SN 27.008
Kinh Ái
Taṇhāsutta — bài thứ tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ tám chuyển sang ái — sắc ái, thanh ái, hương ái, vị ái, xúc ái, pháp ái.
Sự tham muốn và thích thú nơi sắc ái — đó là phiền não của tâm.
Ái là chữ quen thuộc nhất trong bộ kinh này, và cũng là chữ bị hiểu sai nhiều nhất. Nó không phải tình yêu, không phải lòng thương. Nó là cái khát — cái cảm giác thiếu và muốn được lấp đầy.
Trong danh sách mười bài, bài này là bài đứng gần cuối, và có lẽ đó là chủ ý. Từ căn, trần, thức, xúc, thọ, tưởng, tư — bảy tầng ấy đều là chỗ mà ái có thể mọc lên. Đến bài này thì chính ái được gọi tên.
Câu kết vẫn không đổi. Khi phiền não của tâm nơi sáu chỗ ấy đã được đoạn trừ, thì tâm hướng về sự xuất ly. Chữ xuất ly ở đây mang đúng nghĩa đen của nó: đi ra khỏi. Không phải đi đến một nơi khác, mà là ra khỏi cái vòng vừa được mô tả.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Phiền Não (Kilesasaṃyutta), tương ưng thứ 27.
Phẩm Phiền Não (Kilesavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Phiền Não.
Kinh Ái (Taṇhāsutta) — bài thứ tám.
"Tại Sāvatthī.
sự tham muốn và thích thú nơi sắc ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi thanh ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi hương ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi vị ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi xúc ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi pháp ái — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, khi một vị tỳ-kheo đã đoạn trừ phiền não của tâm nơi sáu chỗ ấy, thì tâm vị ấy hướng về sự xuất ly.
Tâm đã được tu tập bằng sự xuất ly thì có thể dùng được, có thể chứng đạt những pháp có thể được thắng tri."
Bài thứ tám.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.