Tương Ưng Bộ · SN 47.17
Kinh Bậc Thánh
Ariyasutta — bài thứ mười bảy
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Bậc Thánh (Ariyasutta) là bài ngắn nhất của phẩm Nālandā, và là một định nghĩa gọn.
Đức Thế Tôn nói: bốn chỗ quán niệm này, khi được tu, được làm cho sung mãn, thì là bậc thánh, là con đường dẫn ra, và dẫn người làm theo đi tới chỗ chấm dứt khổ hoàn toàn.
Ba chữ trong câu ấy đáng để ý: ariyā — bậc thánh; niyyānikā — dẫn ra, đưa ra khỏi; niyyanti takkarassa — dẫn người đã làm điều ấy. Chữ "người làm" nằm ngay trong câu, không giấu đi: con đường này không dẫn ai cả, nó dẫn người làm.
Rồi Ngài liệt kê bốn chỗ ấy — thân, thọ, tâm, pháp — theo đúng khuôn quen thuộc, và lặp lại câu đầu. Cả bài chỉ có vậy, và có lẽ không cần hơn.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.
Phẩm Nālandā (Nālandavagga) — phẩm thứ hai của Tương Ưng Niệm Xứ.
Kinh Bậc Thánh (Ariyasutta) — bài thứ mười bảy.
"Này các tỳ-kheo, bốn chỗ quán niệm này, khi được tu, được làm cho sung mãn, thì là bậc thánh, là con đường dẫn ra — chúng dẫn người đã làm điều ấy tới chỗ chấm dứt khổ hoàn toàn.
Bốn ấy là gì?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo trú quán thân nơi thân — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán thọ nơi các thọ — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán tâm nơi tâm — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán pháp nơi các pháp — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Này các tỳ-kheo, bốn chỗ quán niệm này, khi được tu, được làm cho sung mãn, thì là bậc thánh, là con đường dẫn ra — chúng dẫn người đã làm điều ấy tới chỗ chấm dứt khổ hoàn toàn."
Kinh Bậc Thánh, bài thứ mười bảy, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.