Tương Ưng Bộ · SN 56.58
Kinh Biển Lớn (2)
Dutiyamahāsamuddasutta — bài kinh về biển đã khô cạn
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Biển Lớn (2) (Dutiyamahāsamuddasutta) lật lại như những cặp trước: nước biển lớn khô cạn, tiêu hết, chỉ còn hai ba giọt.
Cách đặt vấn đề này có một hiệu quả rõ: người nghe không còn so hai con số, mà so cái đã mất với cái còn lại. Và khi cái đã mất lớn đến thế, cái còn lại tự nó nhỏ đi — không cần ai nói thêm.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Tứ Đế (Saccasaṃyutta), tương ưng thứ 56.
Phẩm Thấu Suốt (Abhisamayavagga) — phẩm thứ sáu của Tương Ưng Tứ Đế.
Kinh Biển Lớn (2) (Dutiyamahāsamuddasutta) — bài thứ tám.
"Này các tỳ-kheo, ví như nước trong biển lớn bị khô cạn, tiêu hết, chỉ còn lại hai hay ba giọt nước.
Này các tỳ-kheo, các ông nghĩ thế nào,
cái nào nhiều hơn — nước trong biển lớn đã khô cạn, đã tiêu hết, hay hai hay ba giọt nước còn lại?"
"Cái này nhiều hơn, bạch Thế Tôn, tức là nước trong biển lớn đã khô cạn, đã tiêu hết; hai hay ba giọt nước còn lại thật chẳng đáng kể.
Hai hay ba giọt nước ấy không đếm được, không so được, không tính được một phần nhỏ nào khi đặt bên cạnh nước trong biển lớn đã khô cạn, đã tiêu hết."
Cũng vậy, này các tỳ-kheo, với một vị đã thấy bốn sự thật, khối khổ đã được chấm dứt, đã được tiêu hết thì nhiều hơn; phần còn lại thì chẳng đáng kể. Khối khổ ấy không đếm được, không so được, không tính được một phần nhỏ nào khi đặt bên cạnh khối khổ trước kia đã được chấm dứt, đã được tiêu hết — phần còn lại chỉ là tối đa bảy lần sinh nữa.
Đó là với người hiểu như thật: "Đây là khổ"; hiểu như thật: "Đây là nguồn gốc của khổ"; hiểu như thật: "Đây là sự chấm dứt của khổ"; hiểu như thật: "Đây là con đường thực hành dẫn đến sự chấm dứt của khổ". Vậy nên, này các tỳ-kheo, hãy nỗ lực để biết như thật: "Đây là khổ"; hãy nỗ lực để biết như thật: "Đây là nguồn gốc của khổ"; hãy nỗ lực để biết như thật: "Đây là sự chấm dứt của khổ"; hãy nỗ lực để biết như thật: "Đây là con đường thực hành dẫn đến sự chấm dứt của khổ"."
Kinh Kinh Biển Lớn (2), bài thứ tám, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.