Tương Ưng Bộ · SN 47.85
Kinh Các Sự Tìm Cầu
Esanāsutta — bài thứ tám mươi lăm
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Các Sự Tìm Cầu (Esanāsutta) mở đầu phẩm thứ chín — phẩm cuối cùng có nội dung riêng, trước phẩm tóm tắt bằng hình ảnh.
Ba sự tìm cầu là ba hướng mà một đời người thường chạy về:
tìm cầu dục lạc — chạy về phía khoái lạc; tìm cầu sự sống — chạy về phía được sống, được thành, được còn; tìm cầu đời sống phạm hạnh — chạy về phía một đời sống trong sạch.
Điều đáng chú ý: cả ba đều là tìm cầu (esanā), kể cả cái thứ ba. Người tu cũng có thể biến đường tu thành một chỗ để chạy tới.
Và cách đoạn tận cả ba, kinh nói, không phải là ngừng tìm, mà là tu bốn chỗ quán niệm.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.
Phẩm Các Sự Tìm Cầu (Esanāvagga) — phẩm thứ chín của Tương Ưng Niệm Xứ, gồm mười bài ngắn, mỗi bài nêu một nhóm pháp.
Kinh Các Sự Tìm Cầu (Esanāsutta) — bài thứ tám mươi lăm.
"Này các tỳ-kheo, có ba sự tìm cầu.
Ba ấy là gì?
Tìm cầu dục lạc, tìm cầu sự sống, tìm cầu đời sống phạm hạnh —
này các tỳ-kheo, đó là ba sự tìm cầu.
Này các tỳ-kheo, để thắng tri, để liễu tri, để làm cho tận cùng, để đoạn tận ba sự tìm cầu ấy, thì phải tu bốn chỗ quán niệm.
Bốn ấy là gì?
Ở đây, này các tỳ-kheo, vị tỳ-kheo trú quán thân nơi thân — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán thọ nơi các thọ — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán tâm nơi tâm — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán pháp nơi các pháp — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Này các tỳ-kheo, để thắng tri, để liễu tri, để làm cho tận cùng, để đoạn tận ba sự tìm cầu ấy, thì phải tu bốn chỗ quán niệm này."
Kinh Các Sự Tìm Cầu, bài thứ tám mươi lăm, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.