Tương Ưng Bộ · SN 33.4
Kinh Không Biết Về Hành
Saṅkhāraaññāṇasutta — bài thứ bốn
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ tư: hành. Đây là uẩn khó nắm nhất trong năm uẩn, vì nó không phải một thứ mà là một hoạt động.
Này Vaccha, do không biết về hành, do không biết về sự sinh khởi của hành, do không biết về sự đoạn diệt của hành, do không biết về con đường dẫn đến sự đoạn diệt của hành;
Nếu không biết hành là gì, không biết nó từ đâu sinh, mất đi thế nào, và con đường nào dẫn đến chỗ nó mất — thì tất yếu sẽ dựng ra những quan điểm về một cái tôi thường hằng.
Bài kinh không nói thêm gì nữa. Nó để người đọc tự nối.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Vacchagotta (Vacchagottasaṃyutta), tương ưng thứ 33.
Phẩm Vacchagotta (Vacchagottavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Vacchagotta.
Kinh Không Biết Về Hành (Saṅkhāraaññāṇasutta) — bài thứ bốn.
"Tại Sāvatthī.
Ngồi một bên, du sĩ Vacchagotta bạch Đức Thế Tôn:
Thưa Tôn giả Gotama, do nhân gì, do duyên gì, mà những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết,
hay Như Lai không có sau khi chết, hay Như Lai vừa có vừa không có sau khi chết, hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết?
Này Vaccha, do không biết về hành, do không biết về sự sinh khởi của hành, do không biết về sự đoạn diệt của hành, do không biết về con đường dẫn đến sự đoạn diệt của hành;
như vậy, những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết, hay Như Lai không có sau khi chết, hay Như Lai vừa có vừa không có sau khi chết,
hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết.
Này Vaccha, đó là nhân, đó là duyên, mà những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết,
hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết."
Bài thứ bốn.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.