Tương Ưng Bộ · SN 33.3
Kinh Không Biết Về Tưởng
Saññāaññāṇasutta — bài thứ ba
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ ba: tưởng. Cùng câu hỏi, cùng mười tà kiến, cùng bốn chỗ thiếu hiểu biết.
Này Vaccha, do không biết về tưởng, do không biết về sự sinh khởi của tưởng, do không biết về sự đoạn diệt của tưởng, do không biết về con đường dẫn đến sự đoạn diệt của tưởng;
Bốn chỗ ấy chính là bốn phần của một công thức quen thuộc trong bộ kinh: pháp, tập, diệt, đạo. Ở đây nó được áp cho từng uẩn.
Điều đáng chú ý là không biết không bị coi là một trạng thái trung tính. Nó là nguyên nhân trực tiếp của tà kiến — không phải thiếu thông tin, mà là thiếu cái nhìn.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Vacchagotta (Vacchagottasaṃyutta), tương ưng thứ 33.
Phẩm Vacchagotta (Vacchagottavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Vacchagotta.
Kinh Không Biết Về Tưởng (Saññāaññāṇasutta) — bài thứ ba.
"Tại Sāvatthī.
Ngồi một bên, du sĩ Vacchagotta bạch Đức Thế Tôn:
Thưa Tôn giả Gotama, do nhân gì, do duyên gì, mà những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết,
hay Như Lai không có sau khi chết, hay Như Lai vừa có vừa không có sau khi chết, hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết?
Này Vaccha, do không biết về tưởng, do không biết về sự sinh khởi của tưởng, do không biết về sự đoạn diệt của tưởng, do không biết về con đường dẫn đến sự đoạn diệt của tưởng;
như vậy, những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết, hay Như Lai không có sau khi chết, hay Như Lai vừa có vừa không có sau khi chết,
hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết.
Này Vaccha, đó là nhân, đó là duyên, mà những tà kiến sai biệt này khởi lên ở đời —
thế giới là thường còn, hay thế giới là vô thường, hay thế giới có biên, hay thế giới không biên, hay linh hồn và thân là một, hay linh hồn khác và thân khác, hay Như Lai có sau khi chết,
hay Như Lai không có cũng không không có sau khi chết."
Bài thứ ba.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.