Tương Ưng Bộ · SN 35.225
Kinh Ngoại Xứ Vô Thường
Bāhirāyatanaaniccasutta — bài thứ năm mươi tám
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ năm mươi chín mở ba ô ngoại xứ của khối nén.
Này các tỳ-kheo, các sắc là vô thường, các tiếng là vô thường, các mùi là vô thường, các vị là vô thường, các vật chạm là vô thường và các pháp là vô thường.
Rồi hai đoạn kết.
Ba đoạn, và đây là ô đối xứng của bài 222.
Có một chi tiết nhỏ mà tôi muốn ghi: trong bài này, danh sách sáu cảnh được nêu đầy đủ trong một câu, không có "cũng vậy với".
Nghĩa là bản Pali ở đây không rút gọn — nó viết đủ sáu mục.
Đó là một chỗ mà bản rút gọn và bản đầy đủ gặp nhau: bài này ngắn vì nó không có suy luận, không phải vì nó bỏ mục.
Và sự phân biệt ấy quan trọng khi dịch: có chỗ rút gọn là do bản chép, có chỗ ngắn là do nội dung. Hai cái ấy khác nhau, và người dịch phải biết mình đang ở chỗ nào.
Ở bài 225, tôi viết đủ sáu mục — vì bản Pali có đủ sáu. Không thêm, không bớt.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Sáu Xứ (Saḷāyatanasaṃyutta), tương ưng thứ 35.
Phẩm Sáu Mươi Phép Lặp (Saṭṭhipeyyālavagga) — phẩm thứ mười bảy của Tương Ưng Sáu Xứ.
Kinh Ngoại Xứ Vô Thường (Bāhirāyatanaaniccasutta) — bài thứ năm mươi tám.
"Này các tỳ-kheo, các sắc là vô thường, các tiếng là vô thường, các mùi là vô thường, các vị là vô thường, các vật chạm là vô thường và các pháp là vô thường.
Thấy vậy, này các tỳ-kheo, vị thánh đệ tử đã nghe nhiều nhàm chán đối với các sắc, nhàm chán đối với các tiếng, nhàm chán đối với các mùi, nhàm chán đối với các vị, nhàm chán đối với các vật chạm và nhàm chán đối với các pháp.
Do nhàm chán nên ly tham; do ly tham nên được giải thoát; khi được giải thoát, vị ấy biết: Ta đã được giải thoát; vị ấy biết: Sinh đã tận, đời sống phạm hạnh đã sống xong, việc cần làm đã làm xong, không còn trở lại đời này nữa."
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.