Kinh Siêng Năng

Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.

Bài thứ hai mươi hai là bản đảo của bài mười hai — và cặp này là một trong những cặp rõ nhất của cả tương ưng.

Siêng năng tinh tấn, và có trí tuệ — Bài thứ tám.

Āraddhavīriya — đã khởi tinh tấn. Chữ āraddha là quá khứ phân từ của ārabhati — đã bắt đầu, đã được khởi lên.

Và đó là chỗ tinh tế: tinh tấn không phải một trạng thái, nó là một việc đã được bắt đầu. Cái được nhấn là sự khởi đầu, không phải sự tiếp tục.

Kusīta — lười — thì ngược lại: không khởi. Không phải đã khởi rồi bỏ, mà là không bắt đầu.

Đó là một sự phân biệt rất thực tế, và nó khớp với kinh nghiệm: phần lớn sự trì trệ không phải là bỏ giữa đường. Nó là không bắt đầu.

Và chữ "vīriya" — tinh tấn — có gốc từ vīra, người anh hùng. Tinh tấn là cái của người dám. Không phải cái của người khỏe.

Đó là một hình ảnh, và nó đáng để giữ khi dịch.