Tương Ưng Bộ · SN 54.3
Kinh Thanh Tịnh
Suddhikasutta — bài thứ ba
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ ba có tên là Thanh Tịnh, và nó là bài trần trụi nhất của cả tương ưng.
Này các tỳ-kheo, niệm hơi thở được tu tập, được thực hành nhiều thì có quả lớn, có lợi ích lớn.
Không khung cảnh, không người hỏi, không câu chuyện. Chỉ có một lời tuyên bố, một câu hỏi tự đặt, mười sáu bước, và một câu kết. Đó là toàn bộ bài kinh.
Cách đặt tên này đáng để ý. Suddhika nghĩa là thuần khiết, là trơn tru, là không pha trộn. Và nội dung thì đúng như cái tên: một bản trình bày không thêm gì, không bớt gì, và lần này mười sáu bước được viết ra đầy đủ thay vì rút gọn bằng lời lặp.
Bài này có lẽ là bản gốc, và những bài khác là những lần kể lại có thêm khung cảnh. Nhưng kinh không nói thứ tự ấy, và cũng không cần nói: người đọc có thể thấy rằng một giáo lý như vậy tồn tại được là nhờ có một bản trần trụi như thế này.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Hơi Thở (Ānāpānasaṃyutta), tương ưng thứ 54.
Phẩm Thứ Nhất (Ekadhammavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Niệm Hơi Thở.
Kinh Thanh Tịnh (Suddhikasutta) — bài thứ ba.
"Này các tỳ-kheo, niệm hơi thở được tu tập, được thực hành nhiều thì có quả lớn, có lợi ích lớn.
Này các tỳ-kheo, niệm hơi thở được tu tập thế nào, được thực hành nhiều thế nào thì có quả lớn, có lợi ích lớn?
Này các tỳ-kheo, ở đây tỳ-kheo đi vào rừng, hoặc đến gốc cây, hoặc vào một căn nhà trống, ngồi kiết già, dựng thân thẳng, đặt niệm trước mặt.
Vị ấy thở vào có niệm, thở ra có niệm. Vị ấy học như vầy: Thở vào dài, vị ấy biết mình thở vào dài; thở ra dài, vị ấy biết mình thở ra dài; thở vào ngắn, vị ấy biết mình thở vào ngắn; thở ra ngắn, vị ấy biết mình thở ra ngắn; Cảm nhận toàn thân, ta sẽ thở vào; Cảm nhận toàn thân, ta sẽ thở ra; Làm lắng dịu thân hành, ta sẽ thở vào; Làm lắng dịu thân hành, ta sẽ thở ra. Cảm nhận hỷ, ta sẽ thở vào; Cảm nhận hỷ, ta sẽ thở ra; Cảm nhận lạc, ta sẽ thở vào; Cảm nhận lạc, ta sẽ thở ra; Cảm nhận tâm hành, ta sẽ thở vào; Cảm nhận tâm hành, ta sẽ thở ra; Làm lắng dịu tâm hành, ta sẽ thở vào; Làm lắng dịu tâm hành, ta sẽ thở ra. Cảm nhận tâm, ta sẽ thở vào; Cảm nhận tâm, ta sẽ thở ra; Làm cho tâm vui mừng, ta sẽ thở vào; Làm cho tâm vui mừng, ta sẽ thở ra; Làm cho tâm định tĩnh, ta sẽ thở vào; Làm cho tâm định tĩnh, ta sẽ thở ra; Giải thoát tâm, ta sẽ thở vào; Giải thoát tâm, ta sẽ thở ra; Quán vô thường, ta sẽ thở vào; Quán vô thường, ta sẽ thở ra; Quán ly tham, ta sẽ thở vào; Quán ly tham, ta sẽ thở ra; Quán diệt, ta sẽ thở vào; Quán diệt, ta sẽ thở ra;
Quán buông bỏ, ta sẽ thở vào; Quán buông bỏ, ta sẽ thở ra.
Này các tỳ-kheo, niệm hơi thở được tu tập như vậy, được thực hành nhiều như vậy thì có quả lớn, có lợi ích lớn."
Bài thứ ba.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.