Tương Ưng Bộ · SN 35.139
Kinh Thứ Hai Về Không Phải Của Các Vị
Dutiyanatumhākasutta — bài thứ sáu
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ sáu là bài song sinh của bài 138, và nó đổi nội xứ thành ngoại xứ.
Bài 138: con mắt, cái lưỡi, ý không phải của các vị. Bài 139: các sắc, các tiếng, các mùi, các vị, các vật chạm, các pháp không phải của các vị.
Cùng câu mở, cùng ví dụ đống lá trong rừng Jeta, cùng câu kết.
Đọc hai bài cạnh nhau, có một điều đáng chú ý: bài 139 ngắn hơn bài 138 — mười lăm đoạn so với hai mươi mốt. Và nó ngắn hơn vì nó rút gọn phần giữa, chỉ giữ lại câu mở và câu kết.
Điều ấy nói lên một điều về cách kinh được truyền: khi một khuôn đã được dựng đầy đủ ở bài trước, bài sau có thể chỉ nêu tên và người nghe tự mang phần còn lại theo.
Nhưng nội dung thì không rút gọn. Bài 139 nói một điều mà bài 138 không nói: thế giới bên ngoài cũng không phải của bạn.
Và điều ấy quan trọng, vì khuynh hướng tự nhiên là coi "tôi" nằm ở trong, còn "thế giới" nằm ở ngoài — và thế giới thì đương nhiên không phải của tôi. Bài 139 nói: cái đó cũng không đương nhiên.
Nếu các sắc không phải của bạn, thì bạn không có gì để mất khi chúng biến đổi. Đó là toàn bộ bài học, và nó chỉ cần bảy đoạn để nói.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Sáu Xứ (Saḷāyatanasaṃyutta), tương ưng thứ 35.
Phẩm Devadaha (Devadahavagga) — phẩm thứ mười bốn của Tương Ưng Sáu Xứ.
Kinh Thứ Hai Về Không Phải Của Các Vị (Dutiyanatumhākasutta) — bài thứ sáu.
"Này các tỳ-kheo, cái gì không phải của các vị thì hãy buông bỏ nó.
Buông bỏ nó sẽ đem lại lợi ích và an vui cho các vị.
Và này các tỳ-kheo, cái gì là cái không phải của các vị?
Này các tỳ-kheo, các sắc không phải của các vị;
hãy buông bỏ chúng. Buông bỏ chúng sẽ đem lại lợi ích và an vui cho các vị.
Các tiếng không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Các mùi không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Các vị không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Các vật chạm không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Các pháp không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Buông bỏ chúng sẽ đem lại lợi ích và an vui cho các vị.
Này các tỳ-kheo, ví như cỏ, cây, cành và lá trong rừng Jeta này — có người mang chúng đi, đốt chúng đi, hay làm gì tùy ý — thì các vị có nghĩ rằng người ta đang mang các vị đi, đốt các vị, hay làm gì các vị tùy ý không?
Cũng vậy, này các tỳ-kheo, các sắc không phải của các vị; hãy buông bỏ chúng.
Buông bỏ chúng sẽ đem lại lợi ích và an vui cho các vị."
Bài thứ sáu.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.