Tương Ưng Bộ · SN 47.27
Kinh Trọn Vẹn
Samattasutta — bài thứ hai mươi bảy
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Kinh Trọn Vẹn (Samattasutta) là bài thứ hai của cặp bài về hữu học và vô học — và nó đổi đúng một chữ so với bài trước.
Vẫn ba vị ấy, vẫn chỗ ngồi ấy, vẫn câu hỏi ấy. Nhưng lần này Sāriputta hỏi về vô học:
"Này bạn Anuruddha, người ta nói "vô học, vô học". Đến mức nào thì là vô học?"
Và Anuruddha đáp: vì bốn chỗ quán niệm được tu trọn vẹn (samattaṁ), nên là vô học.
Hai chữ cạnh nhau: padesaṁ (một phần) và samattaṁ (trọn vẹn). Không có chữ thứ ba nào khác trong câu trả lời. Đây là chỗ kinh nói rất tiết kiệm mà rất rõ: không có con đường thứ hai cho bậc vô học — chỉ có cùng con đường ấy, làm xong.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Niệm Xứ (Satipaṭṭhānasaṃyutta), tương ưng thứ 47.
Phẩm Giới Trú (Sīlaṭṭhitivagga) — phẩm thứ ba của Tương Ưng Niệm Xứ.
Kinh Trọn Vẹn (Samattasutta) — bài thứ hai mươi bảy.
Cũng tại nơi ấy, cùng bối cảnh ấy —
ngồi xuống một bên, Tôn giả Sāriputta nói với Tôn giả Anuruddha:
"Này bạn Anuruddha, người ta nói "vô học, vô học".
Đến mức nào thì là vô học?"
"Này bạn, vì bốn chỗ quán niệm được tu trọn vẹn, nên là vô học.
Bốn ấy là gì?
Ở đây, này bạn, vị tỳ-kheo trú quán thân nơi thân — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán thọ nơi các thọ — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán tâm nơi tâm — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời;
trú quán pháp nơi các pháp — nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, đã từ bỏ tham lam và ưu não ở đời.
Này bạn, vì bốn chỗ quán niệm này được tu trọn vẹn, nên là vô học."
Kinh Trọn Vẹn, bài thứ hai mươi bảy, đến đây là hết.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.