Tương Ưng Bộ · SN 27.006
Kinh Tưởng
Saññāsutta — bài thứ sáu
Giới thiệu bài kinh
Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.
Bài thứ sáu chuyển sang tưởng — sắc tưởng, thanh tưởng, hương tưởng, vị tưởng, xúc tưởng, pháp tưởng.
Sự tham muốn và thích thú nơi sắc tưởng — đó là phiền não của tâm.
Tưởng là cái nhận ra, cái gọi tên, cái phân loại. Khi mắt gặp một cái gì đó, tưởng nói: đây là cái bàn. Khi tai nghe một âm thanh, tưởng nói: đây là tiếng chim. Không có tưởng thì không có thế giới quen thuộc.
Và chính vì thế, tưởng cũng là một chỗ để tham bám. Người ta không chỉ thích cái bàn — người ta thích cái ý niệm về cái bàn, cái cảm giác rằng thế giới này có những thứ ổn định và quen thuộc.
Bài này ngắn, và nó nằm ở giữa bộ, chỗ mà người đọc dễ mất kiên nhẫn vì tưởng như đã hiểu. Nhưng nếu bỏ qua bài này, người ta sẽ bỏ qua đúng cái tầng mà tham khó thấy nhất.
Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Phiền Não (Kilesasaṃyutta), tương ưng thứ 27.
Phẩm Phiền Não (Kilesavagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Phiền Não.
Kinh Tưởng (Saññāsutta) — bài thứ sáu.
"Tại Sāvatthī.
sự tham muốn và thích thú nơi sắc tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi thanh tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi hương tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi vị tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi xúc tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, sự tham muốn và thích thú nơi pháp tưởng — đó là phiền não của tâm.
Này các tỳ-kheo, khi một vị tỳ-kheo đã đoạn trừ phiền não của tâm nơi sáu chỗ ấy, thì tâm vị ấy hướng về sự xuất ly.
Tâm đã được tu tập bằng sự xuất ly thì có thể dùng được, có thể chứng đạt những pháp có thể được thắng tri."
Bài thứ sáu.
Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.