buppou

Tương Ưng Bộ · SN 45.1

Kinh Vô Minh

Avijjāsutta — bài thứ nhất

3 phút đọc · đối chiếu Pali trên SuttaCentral

Giới thiệu bài kinh

Bối cảnh và những chỗ dễ hiểu sai. Nên đọc nếu đây là lần đầu.

Kinh Vô Minh (Avijjāsutta) mở đầu Tương Ưng Đạo (Maggasaṃyutta) — tương ưng thứ 45, 180 bài, toàn bộ nói về một chủ đề: con đường tám nhánh.

Và bài mở đầu không nói về con đường. Nó nói về cái đi trước con đường: vô minh.

Câu đầu tiên của cả tương ưng là một câu rất lạ:

Vô minh đi trước trong việc làm cho các pháp bất thiện sinh khởi.

Nghĩa là: không ai chọn đi sai trước rồi mới không biết. Cái không biết đến trước, và nó mở đường cho tất cả những gì theo sau — tám nhánh tà, nối tiếp nhau như một dãy domino.

Rồi bài kinh lật lại đúng chuỗi ấy: minh đi trước, và tám nhánh chánh lần lượt sinh khởi.

Điều đáng để ý: kinh không nói "hãy cố gắng có chánh kiến". Kinh nói chánh kiến sinh khởi — nó là kết quả, không phải nỗ lực. Cái cần làm là thắp minh.

Đây là bài đầu tiên của một tương ưng rất dài và rất lặp. Nếu chỉ đọc một bài trong 180 bài, hãy đọc bài này.

Tương Ưng Bộ (Saṃyutta Nikāya) — bộ kinh thứ ba trong Kinh tạng Pali. Đây là Tương Ưng Đạo (Maggasaṃyutta), tương ưng thứ 45.

Phẩm Vô Minh (Avijjāvagga) — phẩm thứ nhất của Tương Ưng Đạo.

Kinh Vô Minh (Avijjāsutta) — bài thứ nhất.


Tôi nghe như vầy.

Một thuở nọ, Đức Thế Tôn trú tại Sāvatthī (Xá-vệ), trong rừng Jeta (Kỳ-đà), tại tịnh xá của Anāthapiṇḍika (Cấp Cô Độc).

Tại đấy, Đức Thế Tôn gọi các tỳ-kheo:

"Này các tỳ-kheo.

"Bạch Thế Tôn", các tỳ-kheo đáp lại.

Đức Thế Tôn nói như vầy:

Này các tỳ-kheo, vô minh đi trước trong việc làm cho các pháp bất thiện sinh khởi; tiếp theo là không biết hổ thẹn và không biết sợ hãi.

Này các tỳ-kheo, với người đã rơi vào vô minh, không thấy biết, thì tà kiến sinh khởi;

từ tà kiến, tà tư duy sinh khởi;

từ tà tư duy, tà ngữ sinh khởi;

từ tà ngữ, tà nghiệp sinh khởi;

từ tà nghiệp, tà mạng sinh khởi;

từ tà mạng, tà tinh tấn sinh khởi;

từ tà tinh tấn, tà niệm sinh khởi;

từ tà niệm, tà định sinh khởi.

Này các tỳ-kheo, minh đi trước trong việc làm cho các pháp thiện sinh khởi; tiếp theo là biết hổ thẹn và biết sợ hãi.

Này các tỳ-kheo, với người đã có minh, thấy biết, thì chánh kiến sinh khởi;

từ chánh kiến, chánh tư duy sinh khởi;

từ chánh tư duy, chánh ngữ sinh khởi;

từ chánh ngữ, chánh nghiệp sinh khởi;

từ chánh nghiệp, chánh mạng sinh khởi;

từ chánh mạng, chánh tinh tấn sinh khởi;

từ chánh tinh tấn, chánh niệm sinh khởi;

từ chánh niệm, chánh định sinh khởi."

Kinh Vô Minh, bài thứ nhất, đến đây là hết.

Bản dịch tiếng Việt hiện đại, dịch từ nguyên bản Pali, đối chiếu bản Bhikkhu Sujato trên SuttaCentral. Mọi chỗ phải chọn giữa hai cách hiểu đều được ghi trong chú thích.

Về phương pháp dịch →